Sunna er orðinn blaðamaður á Morgunblaðinu, fékk starfið vegna þess að henni tókst að leysa gamla morðgátu með hjálp bróður síns. Þegar ritstjórinn biður hana að fara austur á land og safna efni í greinar um atvinnumál og samgöngur er hún ekkert of spennt. Efnisöflunin gengur vel og Sunna telur að þetta verði ekki annað en hvert annað leiðinlegt verkefni sem þarf að ljúka þar til hún rekst aftur á Björn bæjarritara Fáskrúðsfjarðar á hótelinu sínu og hann gefur í skyn að voðaatburður hafi gerst í gamla franska spítalanum hinum megin fjarðarins. Forvitni Sunnu er vakin og magnast enn þegar Björn  sviptir sig lífi skömmu síðar. Hún er alls ekki viss um að um sjálfsvíg sé að ræða og þegar hún fer að grafa ofan í gamlar sögur af fósturheimili í nágrenninu taka leikar að æsast og augljóst að Sunna hefur einhvers staðar hitt á auman blett.

Fléttan í þessari bók er vel unnin og allt gengur upp. Ragnar og Katrín leiða lesandann áfram af miklum hagleik og hann vill komast að lausn gátunnar. Það er skemmtilegt hvernig sagan hoppar á milli tímaskeiða og söglegar staðreyndir tengdar fiskiríi franskra sjómanna hér við land eru skemmtilegt skraut á leiktjöldin.

Steingerður Steinarsdóttir ritstjóri Lifðu núna skrifar.

Emilía er nítján ára þegar hún flytur með foreldrum sínum og ömmu til Reykjavíkur. Pabbi hennar er læknir og honum hefur boðist góð staða í borginni. Þau þurfa því að kveðja bæinn sinn á Norðurlandi og Emilía er ekki sátt við það. Ofan á heimþrána norður bætist að amma hennar liggur fyrir dauðanum en Emilía og hún hafa alltaf verið nánar og það er erfitt að kveðja. En svo sér Emelía sýn í speglinum fyrir ofan rúmið hennar ömmu og tilfinningar hennar til flutninganna breytast úr ljúfsárum söknuði í kvíða og ótta.

Þessi bók er einstaklega vel skrifuð og Ragnari tekst vel að byggja upp spennu þótt hér séu engir glæpir framdir. Hann á auðvelt með að skapa lifandi og áhugaverðar persónur og sá hæfileiki er áberandi í þessari bók. Það kemur fljótt í ljós að Emilía á ekki langt að sækja það að sjá fleira en flestir aðrir því bæði amma hennar og mamma hafa skyggnigáfu. Þótt þetta sé fyrsta eiginlega draugasaga Ragnars hefur hann áður skapað persónur sem treysta á innsæi sitt og fá hugboð þegar eitthvað hættulegt er í vændum, nefna má Unu í Þorpinu. Hér kemur einnig við sögu ungt skáld sem skrifar ósjálfráða skrift og þá tengja áreiðanlega margir við Guðmund Kamban sem sautján ára gaf út sína fyrstu bók með sögum sem hann sagði að hefðu verið skrifaðar með hjálp þeirra Jónasar Hallgrímssonar og Snorra Sturlusonar. Guðmundur var þá í miklu sambandi við hóp spíritista í Reykjavík og skrifaði ósjálfráða skrift á miðilsfundum í bænum. Hvort skáldið í bók Ragnars eigi eitthvað skylt við hann er ekki gott að segja en Emilía er fín bók sem gaman er að lesa.

Steingerður Steinarsdóttir ritstjóri Lifðu núna skrifar.

Í Huldu eftir Ragnar Jónasson hverfur höfundur aftur í tímann. Hulda er að vinna sig upp í lögreglunni, í hjónabandi og dóttir hennar, Dimma er augasteinn móður sinnar, ástæða þess að hún fer á fætur á morgnana. Hún er send norður í land þegar fréttist að bangsi hafi fundist í veiðihúsi þar en sá tengist tuttugu ára gömlu hvarfi lítils barns. Þetta er sem sé áður en Hulda stígur fram í bókunum Dimma, Drungi og Mistur. En í haust var frum­sýnd sjón­varpsþáttaröð eft­ir fyrstu bók­inni í leik­stjórn Lasse Hallström og það er Lena Olin sem fer með hlutverk Huldu. Eins og í öðrum bókum Ragnars er þessi fyrst og fremst drifin áfram af gátunni og forvitni lesandans um hana. Persónurnar eru áhugaverðar og samspil þeirra og tengsl skapa eru einmitt það sem heldur lesandanum við efnið. Mjög vel gert hjá Ragnari.

Kvöldið sem hún hvarf eftir Evu Björgu Ægisdóttur sver sig sannarlega í ætt við fyrri bækur hennar. Eva Björg er snillingur í að finna óvænta snúninga á sögufléttuna og hún leikur sér gjarnan að því að segja söguna frá nokkrum sjónarhornum sem síðan tengjast og renna saman í lokin. Að þessu sinni finnast mannbein í fjósi við gamalt eyðibýli í Hvalfirði. Málið flækist enn frekar þegar mun eldri bein ungbarns koma í ljós neðar í sömu gröf. Fljótlega verður ljóst að yngri beinin eru af unglingsstúlku sem hvarf á Akranesi en allir héldu að hefði framið sjálfsvíg. Elma og félagar hennar í lögreglunni á Akranesi fara með rannsókn málsins en um tíma virðist að innsæið ætli að bregðast Elmu í þessu máli enda er hún einnig að glíma við óöryggi í einkalífinu. Eva Björg er góður höfundur og kann vel þá list að byggja upp spennu. Henni er líka einstaklega lagið að skrifa um stöðu kvenna gagnvart ofbeldi karla. Hún kemur mjög vel til skila flóknu samspili milli þolanda og ofbeldismanns, valdaleysinu og vanmættinum gagnvart hinum sterka. Flott bók hjá Evu Björgu.

Slóð spordrekans eftir Skúla Sigurðsson er nokkuð óvenjuleg íslensk spennusaga einkum vegna þess að hún gerist alls ekki á Íslandi heldur í Kosta Ríka. Gabríel Tumi Hreinsson er þar í fríi ásamt tengdamóður sinni og tveimur ungum börnum sínum, Dofra og Anítu, þegar þeim er rænt. Fjölskyldan er þegar í sárum eftir að Snæfbjört, kona Gabríels og móðir barnanna, lést og nú dynur þessi ógæfa yfir. Lögreglan neitar að trúa að börnunum hafi verið rænt og telur að þau hafi vaknað af síðdegisblundi sínum og reikað eitthvert út í frumskóginn. Gabríel veit betur þá hefst örvæntingarfull leit hans að Anítu og Dofra. Hann kemst fljótt að því að hann er tilbúinn að gera nánast hvað sem er til að ná þeim aftur og það er ótrúlegt hversu langt föðurástin getur fleytt mönnum, meira að segja í ókunnugu landi. Þessi bók er spennudrifin og atburðarrásin er hröð. Hún er að sumu leyti ólík fyrri bókum Skúla, Stóra bróður og Manninum frá São Paulo því þar eru ýmsar gátur sem þarf að leysa en hér þarf hann aðeins að finna þann sem stendur að baki ráninu og spennan felst í hvort það tekst  áður en það verður um seinan. Skúli er góður höfundur og kann vel þá list að byggja upp spennu. Hann fer alltaf óvenjulegar leiðir í sínum sögum og að þessu sinni þarf lesandinn að velta fyrir sér hvort faðir sé í raun og veru tilbúinn að gera hvað sem er til að bjarga börnunum sínum?

Völundur eftir Steindór Ívarsson er frábærlega fléttuð og áhugaverð sakamálasaga. Atburðarrásin er hröð og í raun þrjú sakamál í gangi í einu. Strax í upphafi heyrir lesandinn af manni sem hvarf árið 1958 en hann á eftir að koma frekara við sögu síðar. Næst er honum kippt inn í nútímann þegar Rúna og Hanna eru rannsóknarlögreglukonur og vinna einstaklega vel saman. Þær eru sendar á vettvang þegar maður finnst látinn á heimili sínu að Klapparstíg 1 í Reykjavík.

Við fyrstu sýn gæti virst að maðurinn hafi svipt sig lífi en Rúnu finnst strax að eitthvað komi ekki alveg heim og saman og hugboð hennar reynist rétt. Á sama tíma eru félagar kvennanna tveggja að rannsaka morð á albönskum manni í Keilfelli. Þar er um að ræða augljós við undirheima Reykjavíkur. Þetta er mjög vel skrifuð og spennandi bók, í raun svo spennandi að maður leggur hana helst ekki frá sér fyrr en hún hefur verið lesin til enda.

Ég læt sem ég sofi eftir Yrsu Sigurðardóttur er bráðsnjöll, spennandi og skemmtileg sakamálasaga. Hér eru skrýtnir karakterar, dularfullir snúningar og alls konar sniðugar vendingar á söguþræðinum sem halda lesandanum í senn spenntum og uppteknum við að reyna að lesa í vísbendingarnar og giska á hver morðinginn er.

Níu ára stúlka hverfur úr garðskúr við húsið sem hún býr á menningarnótt. Níu árum síðar finnst ferðataska með fötunum hennar meðal þýfis í íbúð góðkunningja lögreglunnar. Foreldrar hennar fluttu úr bænum eftir hvarfið og Tý og Karó er falið að keyra vestur í Stykkishólm og segja þeim frá fundi fatnaðarins. Þegar þangað kemur finnst móðir hennar myrt. Er samband milli morðsins og hvarfs stúlkunnar?

Á sama tíma kynnumst við Grétu, einstæðri móður, sem flytur í íbúðina sem fjölskyldan bjó í þegar barnið hvarf. Henni líður ekki vel eftir að hún uppgötvar hvaða atburðir áttu sér stað í húsinu fyrir öllum þessum árum. Hún er hrædd um börnin sín og tortryggir nágrannana. Ekki bætir úr skák að hún kynnist hinni mjög svo uppþrengjandi Mettu og kaldlyndri og andstyggilegri vinkonu hennar, Dóru.

Yrsa sannar hér enn og aftur að hún er fljúgandi fær og hér nýtur sín vel kímni hennar og gott auga fyrir því sem er kómískt í fari manna. Hún kann líka öðrum betur að nýta sér skrýtnar tilviljanir og það hvernig tilviljanirnar geta stundum raðast saman á stórmerkilegan hátt. Henni tekst að gera þetta allt trúverðugt og sagan gengur fyllilega upp.

Steingerður Steinarsdóttir ritstjóri Lifðu núna skrifar.

Glæpasagnahöfundurinn Elín S. Jónsdóttir hverfur og útgefandi hennar fær Helga Reykdal til að skoða málið. Hann áttar sig fljótt á því að líf Elínar er alls ekki eins einfalt og það virðist á yfirborðinu. Á sama tíma er ástarsamband hans og Anítu að þróast í sífellt betri átt en Bergþóra, fyrrverandi kona hans, er ekki tilbúin að sleppa tökunum. Inn í rannsóknina fléttast svo gamalt sakamál og hvarf Huldu, forvera Helga í starfi, ber á góma. Líkt og oft áður í bókum Ragnars á glæpur í samtímanum rætur í fortíðinni og þótt menn reyni komast þeir aldrei fyllilega undan gerðum sínum, gamlar syndir elta þá uppi.

Atburðarrásin er hæg en hér er heldur ekki verið að leggja áherslu á hraða heldur skora athyglis- og ályktunargáfu lesenda á hólm. Ragnar er góður stílisti og kann að búa til áhugaverðar persónur. Það er alltaf gaman að lesa bækurnar hans og gefa sér tíma til að njóta þeirra.

Ragnhildur Erla Bjarnadóttir

Ragnhildur Erla Bjarnadóttir skrifar:

Það er áhugavert að fylgjast með velgengni íslenskra spennusagnahöfunda erlendis og hefur Ragnar Jónasson slegið met víða um heim, bæði vestan hafs og austan. Þá verður áhugavert að sjá þætti CBS gerða eftir bókinni Dimmu.

Úti var valin af bóksölum þriðja besta íslenska skáldverkið sem kemur út fyrir þessi jól.

Fjórir vinir ganga til rjúpna þrátt fyrir tvísýna spá en einn í hópnum er leiðsögumaður og þekkir aðstæður vel og þrátt fyrir kuldann er ástæðulaust að óttast því þau ætla ekki langt. Við kynnumst hverju og einu þeirra þar sem bókinni er kaflaskipt, þar sem hvert og eitt þeirra hefur orðið. Lífið hefur farið um þau mismjúkum höndum og óuppgerð mál eru rifjuð upp. Við grípur niður í bókina þar sem Daníel hefur orðið:

Svo tók við dauðaþögn.

Daníel stóð stjarfur um stund, reyndi að átta sig á því hvað hefði gerst.  Eitthvað hafði Gunnlaugur séð, það fór vart á milli mála.

Daníel tók nokkur skref í viðbót inn í húsið, leit til beggja hliða með hjálp höfuðljóssins, en sá ekkert óvenjulegt. Svo horfði hann beint fram.

Og sú sýn sem blasti við honum var svo óvænt, svo óhugnanleg, að hann fann hvernig hjartað hætti næstum því að slá eitt augnablik.

Daníel reyndi að hrópa , en hann kom ekki upp orði, gat ekki hreyft sig, stóð bara kyrr og horfði fram fyrir sig.

Honum snögg kólnaði, hrollurinn hríslaðist upp eftir líkamanum á ógnarhraða.

Hann hafði aldrei verið svona hræddur.

Daníel hörfaði og það sama gerðu vinir hans. Og eins og hendi væri veifað voru þau öll komin út úr kofanum, aftur út í nístandi kuldann sem enginn grið gaf.

„Hver … hver andskotinn var þetta …?“ tókst Daníel loks að stynja upp. Hann skalf og kom orðunum rétt svo frá sér. „Hver andskotinn …“

Hann leit á Ármann, Helenu og Gunnlaug.

Hafði honum missýnst? Blekkingar hugans við svona óvenjulegar aðstæður.  Hann var uppgefinn, andlega og líkamlega, eftir baráttuna við storminn, og einhvern veginn höfðu augun svikið hann. Það var eina skýringin sem eitthvert vit var í.

Samt … samt höfðu þau öll brugðist eins við. Og það var undarleg stemmning í hópnum. Ótti, einhvers konar óskilgreindur ótti, fannst honum. Og sekúndurnar liðu svo löturhægt að hann langaði að öskra upp í himinhvolfin, öskra út í snjóinn sem æpti svo grimmilega á móti.

Sjöunda skáldsagan hefur litið dagsins ljós.

„Að sætta sig við aldurinn var eitt, en að sætta sig við starfslokin er sannarlega annað. Og að öllu leyti þungbærara. Eftirlaunaárin óþægilega nálægt, og ekkert við því að gera.“ (Dimma, 20).  Skáldsagan Dimma eftir Ragnar Jónasson segir frá lögreglufulltrúanum Huldu sem rannsakar síðasta sakamálið sitt, dularfullt morðmál, en er gert að hætta stöfum fyrir aldursakir, 64 ára gamalli. Hún þarf að rýma til fyrir yngri manni, fyrr en hún átti von á enda líður henni þegar henni er gert að hætta störfum eins og henni hafi verið sagt upp.

Útgefandinn varð hissa

Það er ekki á hverjum degi sem ungur karlmaður ákveður að ganga inn í hugarheim rúmlega sextugrar konu og segja sögu hennar.  Enda segir Ragnar að útgefandi hans hafi verið hissa þegar hann kynnti þessa nýju sögupersónuna til leiks.  „Jú, menn voru hissa. En það er enginn að skrifa um svona manneskju og mig langaði að gera eitthvað öðruvísi.“ Ragnar segir að Hulda eigi sér ekki fyrirmynd í raunveruleikanum. „Hún er hvorki mamma mín né amma. Ég skóp hana. Það er ekkert auðvelt að setja sig í spor 64 ára gamallar konu, sem er að fara á eftirlaun.“

Hlustar eftir sögum

Ragnar segist þekkja margt fólk á ólíkum aldri. „Maður hlustar eftir sögum sem fólk segir manni, svo les maður sér til. Ég var búin að ganga með hugmyndina að persónu Huldu í töluvert langan tíma. Hún er mörkuð af fortíð sinni. Faðir hennar var bandarískur hermaður sem hún kynntist aldrei.  Móðir hennar var fátæk alþýðukona sem varð að koma henni fyrir á vöggustofu eftir fæðingu. Þar var hún í tvö ár og móðir hennar fékk ekki að snerta hana heldur mátti einungis horfa á hana í gegnum gler þegar hún kom í heimsókn. Þetta hafði mikil áhrif á samband þeirra mæðgna sem verður mjög skrýtið.

Hún giftist en maður hennar fellur frá á miðjum aldri og þá kemur á daginn að þau voru skuldum vafin. Hulda er því í þeirri stöðu að verða að selja húsið sitt og kaupa sér litla blokkaríbúð. Hún er blönk einmana og skuldug.  Hún er í engu sambandi við ættingju sína. Hún á fáa vini í vinnunni. Lögreglustöðin er karlavinnustaður og körlunum þar finnst hún hálf óþolandi enda fær hún engan framgang í starfi.

Læknirinn bankar uppá

Hulda kynnist sjötugum  lækni sem á einbýlishús í Fossvogi og þau fara að vera saman. Hún er ekkert sérstaklega ástfangin af honum en hennar leið út úr kröggunum er vera með honum. Lesandinn kemst svo smátt og smátt að því í gegnum söguna, af hverju hún er jafn ein í lífinu og raun ber vitni. Um leið og þetta er glæpasaga þá er Dimma saga konu sem er að reyna að skapa sér nýtt líf, við erfiðar aðstæður,“ segir Ragnar.En mun Hulda eiga sér framhaldslíf í nýrri sögu? Ragnar verður dularfullur á svipinn og segir að það verði að koma í ljós. „Ég ætla ekki að segja mikið um það. Hún er að klára sitt síðasta mál í lögreglunni. En ef ég svo yrði, gæti verið að lesendur fengju að heyra meira af henni síðar og þá þegar hún var yngri.“

Sjöunda bókin á jafnmörgum árum

Ragnar er afkastamikill rithöfundur, hefur skrifað sex bækur á undan Dimmu á jafn mörgum árum.  Aðalsöguhetjan í fyrri bókunum er lögreglumaðurinn Ari Þór og gerast bækurnar að mestu leyti norðan heiða. Bækur hans hafa átt mikilli velgengni að fagna á erlendri grund, hafa trónað á toppi metsölulista bæði í Bretlandi og í Ástralíu. Nú er búið að ganga frá samningi um útkomu allra bókanna í Bretlandi, ein er komin út í Póllandi og verið að er að semja um útgáfu bókanna í Bandríkjunum.   Því má spyrja hvort að Dimma sé á leiðinni á erlendan markað. „Það hefur ekkert verið ákveðið þar að lútandi. Ég ætla fyrst að sjá hvernig viðtökurnar verða hérna heima áður en farið verður að huga að útgáfu í útlöndum.“

Skrifar á kvöldin

Ragnar er önnum kafinn lögfræðingur, starfar sem aðallögfræðingur Gamma. Hann er fjölskyldumaður, kvæntur og á tvær dætur.  Hvenær hefur hann tíma til að skrifa? „Ég skrifa alltaf eitthvað á hverju kvöldi. Yfirleitt í eina klukkustund eftir að börnin eru sofnuð. Það heldur manni við efnið,“ segir hann.