Gyða Einarsdóttir er ein þeirra sem kemst í sérstakt ástand við að skapa úr garni. Hún líkir því einna helst við hugleiðslu og segir það hafa hjálpað sér mikið við alls konar hindranir sem hún hefur mætt í lífinu. Gyða
Bjarni, eiginmaður Gyðu, í peysu sem hún prjónaði fyrir tugum ára.
lærði að prjóna um tíu ára gömul en það voru ömmur hennar sem kenndu henni til að byrja með. „Þær sögðu mér að ég myndi líklega aldrei geta lært að prjóna af því ég er örvhent og væri allt of klaufaleg með prjónana,“ segir Gyða og skellihlær. „Ég lærði því að prjóna eins og rétthent manneskja af því ég þurfti bara að herma eftir því hvernig þær báru sig að og það hefur aldrei háð mér neitt. Ég byrjaði að prjóna peysur þegar ég var orðin unglingur og hef síðan prjónað þær allmargar.“
Eignuðust fatlaða dóttur
Gyða og eiginmaður hennar Bjarni Ólafur Bjarnason eiga þrjú börn, tvo syni og eina dóttur. Fyrst fæddist þeim sonurinn Niels og fjórum árum síðar dóttirin Ólöf. Við fæðingu Ólafar kom í ljós að hún var fjölfötluð og fljótlega varð ljóst að hún myndi aldrei ná þroska á við önnur börn. Þá upphófst lífsins ganga með henni sem Gyða segir að hafi gengið ótrúlega vel þrátt fyrir allt. „Ólöf var bara stórt verkefni sem við tókumst saman á við og þáðum þá hjálp sem samfélagið bauð upp á. Aðstoðin sem við fengum var mikil og allt gekk vel. Fjölskyldan var samhent og stórfjölskyldan var ómetanleg hjálp. Vinkonur mínar gerðu síðan gæfumuninn og voru alltaf tilbúnar til að aðstoða,“ segir Gyða og brosir.
Þegar Ólöf var fjögurra ára fæddist Gyðu og Bjarna annar sonur, Óskar, og segir Gyða að vinátta systkinanna þriggja hafi alltaf verið sterk enda hafi drengirnir ekki þekkt neitt annað en
Hedwig Uglan Hans Harry Potter sem Gyða heklaði fyrir barnabarn.
þurfa að taka tillit til systur sinnar. Ólöf náði að verða næstum þrjátíu og eins árs en hún lést árið 2020. Þegar Ólöf var látin helltist yfir Gyðu samviskubit yfir því að hún hefði ekki rækt synina nógu vel því kraftar hennar hafi farið mest á það barnið hennar sem þurfti mesta athygli. „Þeir sögðust ekki vita um hvað ég væri eiginlega að tala,“ segir Gyða og brosir.
Prjónaði með dótturina í fanginu
Ófá ungbarnafötin hafa verið prjónuð.
„Ég lærði meira að segja að sitja með Ólöfu í fanginu og prjóna á meðan hún var lítil,“ segir Gyða en hreyfingar Ólafar voru ósjálfráðar svo þess vegna gat hún ekki stýrt höndunum til að tæta í garninu. Ólöf fór á heimili fyrir fötluð börn þegar hún var fimm ára og var þar aðra hverja viku. Svo flutti hún alveg þangað þegar hún var tíu ára þar sem hún átti heima til tvítugs. Þá flutti hún á annað heimili sem varð hennar aðalheimili eftir það.
„Það má sannarlega segja að prjónarnir hafi hjálpað mér mikið við að halda jafnvægi í lífinu þegar mikið gekk á með Ólöfu,“ segir Gyða. „Hún var oft veik og þurfti að leggjast inn á spítala en umönnun hennar var alltaf mjög góð. Ólöf var ekki allra og þótt hún gæti ekki talað gat hún látið vita ef henni mislíkaði eitthvað. Á þeim tíma var
hún á Lyngási og í Safamýrarskóla sem var í sama húsnæði en þar var skóli fyrir fötluð börn. Síðar fór hún svo í Ármúlaskóla þar sem var líka deild fyrir fötluð börn þar sem hún var í fjögur ár,“ segir Gyða stolt og segir að Ólöf hafi notið þess að fylgjast með skólastarfinu þótt hún hafi lítið getað tekið þátt sjálf. „Við vorum alltaf mjög
Gyða herfur prjónað allmörg barnateppi lík þessu til gjafa.
heppin með Ólöfu og allt gekk vel þótt stundum hafi lífið verið erfitt eins og gengur,“ segir Gyða og brosir.
Gott að vera í þögninni
Gyða segir að hún hafi átt margar góðar stundir þar sem hún sat hjá Ólöfu og prjónaði. „Ég hef þá trú að prjónaskapur minn hafi líka haft róandi áhrif á hana. Við mæðgur áttum þannig margar góðar stundir saman.“
Gyða lítur á sig sem Hafnfirðing, þótt hún hafi búið lengst af í Reykjavík, því hún var alin upp í Hafnarfirði eða frá unglingsárum yfir á fullorðinsár en þegar til kom að Ólöf þurfti mikla þjónustu völdu þau hjónin að vera með lögheimili í Reykjavík þar sem þjónustan hafi verið betri á þeim tíma.
Starfaði á sama stað í 30 ár
Gyða hefur alla tíð starfað við bókhaldsvinnu og nýtti þekkingu sína úr námi í Verslunarskólanum. Hún fór ekki í framhaldsnám en hefur bætt við sig þekkingu til dæmis með endurmenntun í HÍ og er viðurkenndur bókari frá HR. Hún byrjaði að vinna á endurskoðunarskrifstofu eftir stúdentspróf og segir að hún hefði líklega ekki hætt þar ef hún hefði ekki eignast Ólöfu. „Og þegar ég fór að vinna aftur, sem var hjá Íslandsspilum, endaði ég á að vinna á sama stað í 30 ár,“ segir Gyða og brosir. „Þar mætti ég auðvitað mjög gjóðum skilningi hjá vinnuveitendum og lagði þar af leiðandi áherslu á að skila mínu alltaf eins vel og ég gat. Sumt gat ég unnið heima ef þannig stóð á svo þetta gekk allt mjög vel.“
Ráðleggur öllum að læra að prjóna
Veiðivinirnir Óskar og Guðni í göllunum sínum góðu sem Gyða prjónaði á þá.
Gyða ráðleggur öllum að læra að prjóna því sælustundirnar sem hægt sé að eiga við að hlusta á góða sögu og búa til eitthvað og skapa séu margar. „Flestir lærðu að prjóna í skóla svo undirstaðan er fyrir hendi og svo eru til svo góðar prjónabækur og prjónaverslunum hefur fjölgað undanfarið þar sem hægt er að fá ráðleggingar.
Nú er Gyða hætt að vinna og nýtur lífsins og frelsisins sem eftirlaunaárin hafa fært henni. „Ég er í mörgum mismunandi klúbbum og nýt þess að geta notið samvista við bæði nýja og
Systkinin þrjú á góðri stundu.
gamla vini. Svo eigum við orðið fimm barnabörn sem mér þykir sko ekki leiðinlegt að passa,“ segir þessi jákvæða og jafnlynda kona sem fann snemma galdurinn við að geta prjónað flík og fá þannig útrás fyrir sköpunarkraftinn sem í henni býr.
————-
Viltu hjálpa mér að prjóna peysu?
Eftir að hafa talað við Gyðu fékk ég óviðráðanlega þörf til að prjóna mér peysu. Ég hef prjónað á barnabörnin en nú langaði mig að prjóna peysu á sjálfa mig. Ég hafði séð mynd á netinu af peysu sem mig langaði í en hafði enga hugmynd um hvar ég gæti nálgast uppskriftina. Ég fékk þess vegna þá snjöllu hugmynd að biðja Gyðu um að hjálpa mér og það var auðsótt mál enda hún þvílíkur snillingur þegar kemur að prjónaskap. Það hafði ég séð af peysum sem hún sýndi mér og hafði prjónað á sjálfa sig. Svo þá upphófst tímabil sem ég vissi að gæti valdið straumhvörfum í lífi mínu ef marka mætti orð Gyðu. Ég fór eftir ráðum hennar og þræddi prjónabúðir og fann gott ullargarn sem henni þótti líkjast því sem peysan á myndinni var prjónuð úr. Ég endaði á að finna garnið í
Munstrið á peysunni sem ég sá á netinu og vissi ekki hvernig ég gæti nálgast.
Storkinum í Síðumúla og svo ætla ég að leyfa lesendum að fylgjast með hvernig því verki vindur fram með myndum reglulega.
Sólveig Baldursdóttir, blaðamaður Lifðu núna skrifar.
