Bretar fara ekki varhluta af því, fremur en aðrir Vesturlandabúar, að þjóðin er að eldast. Því fylgja alls konar vandamál og álag einkum þegar eldra fólkið fer að þurfa aðstoð við sjálfstæða búsetu. Sjónvarpsþættirnir Ann Droid fjalla einmitt um þetta en þegar þeir gerast er þar komið sögu að hægt er að leigja vélmenni til að hugsa um aldraða foreldra eða ættingja. Vélmennin sjá um að allt gangi snuðrulaust fyrir sig í lífi þeirra og eru þeim félagsskapur líka. Þetta eru bráðskemmtilegir þættir og þær Sue Johnston og Diane Morgan fara á kostum í hlutverki ekkjunnar Sue og vélmennisins Lindu.
Við Íslendingar þekkjum vel biðina eftir úrræðum fyrir okkar ástvini og við sem erum komin á virðulegan aldur löngunina til að fá að halda í sjálfstæði okkar sem lengst. Sue verður fyrir því að hún dettur heima hjá sér, eða það líður yfir hana vegna lágs blóðþrýstings, eins og hún sjálf reynir að leggja ofuráherslu á. Engu að síður verður þetta óhapp til þess að sonur hennar, Michael, fær handa henni vélmenni. Nokkuð sem Sue ætlaði sér aldrei að taka í mál. Michael hefur búið hjá móður sinni um tíma vegna þess að kærasta hans hélt framhjá honum með þjálfara sínum í brasilísku jiu jitsu en nú lítur út fyrir að þau nái að sættast og Michael ætlar að flytja heim til hennar aftur.
Til þess að það megi verða þarf hann að vera viss um að móðir hans sé sjálfbjarga. Hún meiddist á hendi við fallið og þarf að vera með höndina í fatla og Michael hefur tekið þátt í lyfjarannsóknum til að útvega peninga fyrir vélmenninu. Hann er með ljótt exam á hálsinum, aukaverkanir með lyfinu sem hann var látinn prófa, og klórar sér stöðugt. En svo er vélmennið afhent. Sue tekur því vægast sagt illa en fellst á að nefna vélmennið og gefur því nafnið Linda.
Eru vélmenni lausnin?
Þessir bresku gamanþættir eru dásamlega fyndnir er á sama tíma draga þeir upp mynd af veruleika sem blasir við alltof mörgum og því miður engin vélmenni enn fáanleg til að fylla upp í þau skörð sem myndast hafa alltof víða. Linda er góður félagsskapur á margan hátt þótt hún sé líka félagslega gersamlega úti að aka. Hún er ákaflega jákvæð, vill allt fyrir Sue gera, vinnur þau verk sem hún kann vel en skilur enga kaldhæðni, kemur iðulega með mjög óviðeigandi athugasemdir og er einstaklega hreinskilin. Þetta sjónarhorn á samfélagið þ.e. að góð lausn sé að skapa vélmenni til að taka við umönnunarstörfum er mjög áhugavert.
Tæknin hefur þegar gert okkur það kleift og víða í Asíu eru slík vélmenni í notkun þótt þau séu kannski ekki eins fullkomin í útliti og háttum og Linda. En hvað gerist þegar þau fara að breiðast út? Munu vélmenni og fólk mynda vináttubönd eins og þær Linda og Sue? Geta vélmennin orðið góður félagsskapur auk þess að taka til, þvo þvott, elda mat og minna á lyf? Eru vélmenni eða vélar á einhvern hátt vænlegur kostur til að koma í veg fyrir félagslega einangrun og þunglyndi? Sue er ekkja og saknar enn mannsins síns og mun Linda reynast henni huggun í sorginni, slá á einmanaleikann? Og eru vélmenni kannski bara hagnýtur kostur til að leysa af hólmi mannfrekar og dýrar vinnandi stéttir? Svör við þessum spurningum og þónokkrum fleirum má fá í þáttunum Ann Droid en ekki er alveg víst að okkur líki svörin.
Vel skrifaðir og vel leiknir
Þessir frumlegu og fyndnu þættir koma ansi nærri viðkvæmri kviku. Við ráðum vissulega yfir tækni sem gerir okkur kleift að búa til umönnunarvélmenni. En er það æskilegt? Það hversu stórkostlea Diane Morgan leikur Lindu gefur svar við þeirri spurningu í sjálfu sér. Hún dettur aldrei úr karakter, er alltaf fullkomlega stíf, föst í sínum svörum fengnum af Internetinu og háð því að henni séu gefin skýr og einföld fyrirmæli.
Vonandi verða þessir þættir aðgengilegir íslenskum sjónvarpsáhorfendum því handritið er sérlega vel skrifað og allir leikarar frábærir í sínum hlutverkum. Sue Johnston er einstök og mjög sannfærandi í hlutverki konu sem hefur helgað sig því að vera eiginkona og móðir og hálftýnd þegar ekki er þörf fyrir hana lengur á þeim vettvangi. Diane Morgan er þekkt fyrir það sem kallað er dead pan comedy á ensku en það mætti þýða sem svipbrigðalaust grín og sennilega nýtist þjálfun hennar í því henni vel í þáttunum. Þótt allt sé í léttum dúr eru samt mjög áhrifamikil atriði inn á milli þegar skín í mannlegan sársauka og viðkvæmi. Svo segja má að þessir þættir um vélmenni séu fjarri því að vera vélrænir og tilfinningalausir.
Steingerður Steinarsdóttir ritstjóri Lifðu núna skrifar.
